Positief en kritisch tegelijk: dat is de insteek van Jan Van Hoolst wanneer de zaakvoerder van de firma Atraxion uit Aartselaar vertelt over zijn ervaring met PLATO na driekwart van het traject te hebben afgelegd. De samenkomsten van de PLATO-groepen zijn zeker nuttig en ze zorgen voor een ‘nieuwe’ kijk. Voor Van Hoolst mag het er zelfs af en toe nog wat straffer aan toe gaan.

In welke branche is Atraxion actief?

Jan Van Hoolst: “Atraxion – opgericht in 1994 – is een groothandel met vijftien medewerkers. Wij zijn gespecialiseerd in banden, velgen en allerhande accessoires voor 4×4/SUV, quads, personenwagens en bestelwagens. Vanuit onze centrale vestiging in Aartselaar – met een magazijn van 3.000 m² – leveren we alles uit stock. Onze klantenportefeuille bestaat uit meer dan 100.000 referenties. Wij verkopen niet rechtstreeks aan particulieren. Onze klanten zijn bandenspecialisten, merkverdelers en de gespecialiseerde kleinhandel.”

Wat betekent service voor Atraxion?

Jan Van Hoolst: “Service en een snelle levering zijn essentieel in ons concept. Wie vóór 12 uur bestelt, wordt in de namiddag beleverd. Wij beschikken hiervoor over eigen bestelwagens maar doen ook een beroep op internationale transportbedrijven. Brussel en Wallonië zijn altijd al belangrijke markten geweest voor ons. De Antwerpse regio zal in de komende periode veel meer aandacht krijgen want we gaan zelf voor leveringen zorgen.”

Waar ligt jullie afzetmarkt?

Jan Van Hoolst: “Voorheen bevond ons cliënteel zich voor circa 85% in de Benelux, nu is dat nog zo’n 75%. Wij groeien sterk in Duitsland en Frankrijk. Dat zijn landen met een grote afzetmarkt, waar één taal wordt gesproken en waar we grotere marges kunnen bedingen. Wij zijn steeds op zoek naar nieuwe groeimarkten. In de nabije toekomst willen wij ons vooral concentreren op Oost-Europa. Dit ofwel met eigen vestigingen ofwel via een joint venture. Wij mikken daarbij op Polen, Tsjechië en Slovenië en dan vooral op de markt van 4wd’s en quads. Om me hierin verder te oriënteren volg ik overigens een Globus-traject over Oost-Europa.

Kan u een beeld schetsen van hoe de markt evolueert?

Jan Van Hoolst: “Wij zitten – zeker wat betreft de Benelux – in een zeer concurrentiële nichemarkt. Daarnaast opereren wij in een businessomgeving die in een razend tempo evolueert. Wie denkt dat hij met zijn concept tien jaar veilig zit, komt bedrogen uit. Inspelen op nieuwe evoluties is de enige manier om te overleven. Onder meer via de komst van het internet kunnen (potentiële) klanten zich veel beter dan voorheen informeren over wat de markt te bieden heeft. Voor een groothandel als Atraxion komt het er dan ook op aan om een meerwaarde te bieden. Wij moeten met andere woorden steeds op zoek gaan naar een toegevoegde waarde, enkel het leveren van producten is al lang niet meer voldoende. Onze strategie bestaat erin om ons productaanbod verder te differentiëren en onze service nog op te drijven.”

Wat is het belang van jullie website?

Jan Van Hoolst: “Onze website is hét communicatiemiddel bij uitstek. Zo zijn de actuele prijzen en beschikbaarheid van de producten online te consulteren. De nieuwe webshop biedt professionelen de mogelijkheid om online bestellingen te plaatsen. In de nabije toekomst willen we nog veel meer aandacht besteden onze webwinkel. Wij willen deze winkel uitbouwen tot een universele tool met een handleiding waarin klanten alle mogelijke informatie rond onze producten kunnen vinden. Wie bijvoorbeeld met een 4wd rijdt, kan op die manier in één oogwenk zien welk type banden/velgen hij nodig heeft. “

Wat is de invloed van nieuwe trends en de wijzigende wetgeving op jullie business?

Jan Van Hoolst: “Onze business is niet altijd even voorspelbaar. Neem nu de winterprik van december en januari. De vraag naar winterbanden was groter dan het aanbod op de markt. Winterbanden worden geproduceerd tussen mei en juli. Op dat moment moet je min of meer beslissen over het aantal banden dat je zal aankopen. Dat is niet altijd eenvoudig. Maar er zijn nog heel wat andere zaken die redelijk onvoorspelbaar zijn. Zo waren 4wd’s enkele jaren geleden nog bijzonder populair maar onder invloed van een veranderende publieke opinie is er nu toch wel sprake van een serieuze teruggang. Eenzelfde verhaal geldt voor quads die steeds vaker worden ‘verbannen’ van de openbare weg. Daarnaast moeten wij rekening houden met de gewijzigde wetgeving onder meer op het vlak van CO2. Om het beeld compleet te maken: ook de administratieve lasten en allerlei taksen en bepalingen zorgen voor steeds grotere overheadkosten.”

Mag het iets meer zijn?

Jan Van Hoolst : “In 2009 stapte ik in het PLATO-traject. Ik had nood aan een klankbord en een plaats waar ik met andere ondernemers in contact kon komen. Ik heb ondertussen al heel veel zaken bijgeleerd via PLATO. Door het ontmoeten van de ‘juiste’ mensen kreeg ik onder meer gericht juridisch advies en vond ik de software die we net nodig hadden in ons bedrijf. Ook wat betreft de opbouw van onze website heb ik heel wat opgestoken. Kortom, ook op dat vlak ben ik dan ook zeer tevreden over PLATO.”

Wat waren nog belangrijke leermomenten?

Jan Van Hoolst: “In herinner me ook een lezing rond visie en strategie. Dat was voor mij een echte eyeopener. Tot op dat moment had ik eigenlijk nooit stilgestaan of me de moeite genomen om de visie en het concept rond Atraxion uit te schrijven. Dat doe ik nu regelmatig en op die manier wordt ons strategisch denken versterkt. “

Welke zaken zijn er voor verbetering vatbaar?

Jan Van Hoolst: “In principe staat PLATO enkel open voor ondernemers. Toch nemen soms kaderleden uit bedrijven deel die geen zaakvoerder zijn (in mijn groep wel slechts één). Hun deelname is echter mogelijk omdat het concept toelaat dat een zaakvoerder een kaderlid mee laat deelnemen om deze zo meer vertrouwd te maken met het ondernemerschap. Soms heb ik het daar wat moeilijk mee omdat zij mijns inziens te weinig feeling hebben met wat er komt kijken bij het ondernemerschap. Ook wat de begeleiders betreft zou het misschien beter zijn dat er meer begeleiders zijn die zelf ook ondernemer zijn. Maar dergelijke ‘vrijwilligers’ zijn natuurlijk moeilijk te vinden. Ik vind persoonlijk ook dat we in de groep nog meer onze kaarten open op tafel moeten leggen. De betrokkenheid verschilt van ondernemer tot ondernemer en de ene is bereid meer prijs te geven dan de andere op het vlak van ervaringsuitwisseling. Uiteraard is het aan elke deelnemer zelf om zijn collega’s zover te krijgen. En de ene slaagt er al beter in dan de andere. Tenslotte zijn we er toch om van elkaar te leren, waarbij ook ‘gevoelige’ materies aan bod mogen komen. Ondernemers zitten met heel veel vragen waar ze eigenlijk geen pasklaar antwoord op kennen. PLATO biedt daarvoor een ideaal forum.”

“Een uitgelezen forum voor netwerking en uitwisseling van ervaringen. Daar ligt voor mij de belangrijkste meerwaarde van de PLATO-sessies,” opent zaakvoerder Bart Dermul die de tweede generatie vertegenwoordigt in familiebedrijf Dermul uit Lokeren. Samen met zijn vrouw Kaat Taelman bouwde hij een sterke onderneming uit in de nichemarkt van displays.

Kunt u de activiteiten van Dermul kort schetsen?

Bart Dermul: “Wij verzorgen de inrichting van winkels die actief zijn in bouwmaterialen. Wij zijn gespecialiseerd in displays, de Engelse term voor presentatiemeubels. Onze displays voor onder andere tegels, natuursteen, parket en kurk vinden hun weg naar uiteenlopende bouw en doe-het-zelfwinkels. Sinds kort hebben we ons assortiment uitgebreid met verlichtingsarmaturen. Wij leveren een totaalconcept: van het ontwerp in 3D tot plaatsing van de displays. De opdrachten zijn uiteenlopend: soms gaat het om een enkele display, een andere keer doen we de hele inrichting van een winkel. De productie houden wij in eigen beheer. Op die manier kunnen wij niet alleen een meerwaarde leveren maar ook snel inspelen op nieuwe trends en vragen van klanten. Wij beschikken over een eigentijds uitgerust productieatelier met een uitgebreid machinepark en een moderne. Aanwervingen stonden tot voor kort op een laag pitje, maar nu zoeken we weer een lasser, een CNC-frezer en een werkvoorbereider. Het dieptepunt van de crisis ligt achter ons, de business trekt weer aan.”

Welke plaats bekleedt Dermul in de markt van displays?

Bart Dermul: “ Displays vormen een betrekkelijk kleine markt. In België en Nederland mogen wij ons marktleider noemen, Frankrijk en Duitsland zijn groeimarkten voor ons. Het neemt toch wel enige jaren in beslag vooraleer men voet aan de grond krijgt in het buitenland. Nieuwe markten benaderen wij op onze eigen manier. Wij maken eerst een grondige studie van een onbekende markt: kleuren, ontwerpen, afmetingen van displays in Duitsland verschillen bijvoorbeeld totaal van de Belgische. Precies omdat wij geen standaardproducten leveren kunnen wij ons snel onderscheiden op buitenlandse markten. Omdat wij weinig overhead hebben, kunnen wij werken tegen concurrentiële prijzen. Onze grootste concurrenten zijn momenteel Spaanse bedrijven die – omwille van de hardnekkige crisis in eigen land – dumpingprijzen hanteren op buitenlandse markten. Wij profileren ons echter met een optimale productpresentatie, een hoge graad van comfort en een innovatieve manier van werken. Wij werken zonder vertegenwoordigers maar laten ons opmerken via advertenties en beurzen.”

Wat was de aanleiding om aan PLATO deel te nemen?

Bart Dermul: “Vijftien jaar geleden heb ik het bedrijf van mijn vader overgenomen, op dat moment voornamelijk gespecialiseerd in siersmederij. Pas toen ik in de zaak kwam zijn we ons gaan focussen op displays. Ik had een opleiding aan de koksschool Ter Groene Poorte op zak en had ook al enkele jaren in de horecawereld gewerkt, onder meer bij een aantal buitenlandse restaurants. De overstap naar de zaak van mijn vader was groot, op een aantal terreinen kon ik zeker nog veel bijleren. Dat was dan ook één van de voornaamste redenen om me in te schrijven. Tien jaar geleden heb ik het voor het eerst deelgenomen aan PLATO en enkele jaren geleden volgde nog een tweede deelname.”

Wat waren voor u de belangrijkste leermomenten tijdens de PLATO-sessies?

Bart Dermul: “Eén van de peters van een PLATO-groep had een eigen consultancybedrijf. Hij heeft mij enorm veel bijgebracht op het vlak van lean manufacturing. Voor mij was dat toen nog onbekend terrein en in dat opzicht werd het een echte eyeopener. Mede door zijn inbreng hebben wij de organisatie en de planning van de werkplaats volledig herzien. Onze manier van werken is er eigenlijk compleet door veranderd. In het verleden was de productie nog voor een deel gericht op het aanvullen van de voorraden, nu produceren wij enkel voor onmiddellijke levering. Lean manufacturing is nu echt mijn ‘dada’ geworden: wij zoeken dan ook voortdurend op welke manier wij de organisatie lean kunnen maken. Alleen al omwille van deze leermomenten had ik PLATO voor geen geld van de wereld willen missen. Wij doen overigens nog steeds een beroep op dit consultancybedrijf.”

Wat mag/kan er veranderen aan de formule van PLATO?

Bart Dermul: “Bij de samenstelling van de PLATO-groepen zou misschien meer rekening moeten gehouden worden met de grootte van het bedrijf van de deelnemers. Wij opereren in een productieomgeving met een dertigtal werknemers. Alle bedrijven hebben weliswaar hun problemen, maar het praat makkelijker met een bedrijfsleider van een onderneming met een gelijkaardige schaalgrootte als de onze, de sector doet er niet zoveel toe.”

Zijn er nog zaken die u graag zou zien veranderen?

Bart Dermul: “Na mijn eerste deelname vond ik wel dat er meer ruimte mocht zijn voor discussie tussen de deelnemers onderling. De uitgenodigde sprekers vulden soms de volledige avond waardoor er maar weinig ruimte bleef voor gesprekken, discussies achteraf. Bij mijn tweede deelname merkte ik hierin zeker verandering. Toen werd op de vraag van de deelnemers meer tijd uitgetrokken voor discussie achteraf en werd de tijd van de gastspreker ingekort.”

Welke raad kan u nog geven aan jonge ondernemers?

Bart Dermul: “Als ondernemer komt het erop aan om voldoende contacten te leggen, om een netwerk uit te bouwen. Ondernemers, vooral in kleinere bedrijven, hebben wel eens de neiging om in de eigen cocon te blijven waardoor de blik toch wel wordt vernauwd. Grotere bedrijven staan op dat vlak veel meer open voor invloeden van buitenaf. Netwerking betekent voor mij ook meer dan het leggen van eenmalige contacten. Met een aantal deelnemers uit de eerste PLATO-sessie ben ik nog steeds goed bevriend, zowel op zakelijk als privévlak. Ook dat vind ik een grote verdienste van de PLATO-sessies.”

Meer informatie via deze link:

http://www.voka.be/antwerpen-waasland/nieuws/Pages/Oscaruitreikingvoorbedrijven3.aspx

http://www.milo-profi.be/gallery/Plato_Angels_26-06-2010.arcx

Sommige foto’s zijn van een mindere kwaliteit omdat deze uit de video-opnames gehaald zijn.
Dank aan huisfotograaf Mark Schouppe !

> Waar liggen de activiteiten van Wolvenberg?

Mark Heylen: “Wolvenberg bestaat al dertig jaar, tien jaar geleden hebben mijn echtgenote en ik de zaak overgenomen. Wij verdelen A-merken fietskleding en -accessoires naar de betere fietshandel in de Benelux. Wij kiezen er bewust voor het beste van het beste aan te bieden. Fietsen is immers een veeleisende uithoudingssport. Functionele kleding en accessoires zijn dan een absolute must.”

> Heeft Wolvenberg last van de crisis?

Mark Heylen: “Wij hebben geen reden tot klagen. Dit jaar ligt de omzet 30% hoger dan in 2008. De fietsmarkt groeit om verschillende redenen. Fietsen vormt een deel van de oplossing voor het mobiliteits- en ecologisch probleem. Fietsen past daarnaast helemaal in het gezondheidsdenken. Ten slotte krijgt de sector een enorme boost door de jongste generatie senioren die de fiets massaal ontdekt heeft. Er doet zich overigens een bijzonder fenomeen voor. Terwijl
‘elitaire’ sporten als golf en tennis gedemocratiseerd zijn, vindt er bij het fietsen juist een omgekeerde beweging plaats. Fietsen, met alle bijhorende accessoires, worden steeds duurder. Bovendien verruimt het aanbod voortdurend, wat onze business weer ten goede komt.”

> Wat is het geheim achter het succesverhaal van
Wolvenberg?

Mark Heylen: “Met onze klanten sluiten wij partnerships af. Wij denken met hen mee over hoe wij hun
rotatie kunnen verhogen. Wij startten onlangs met het aanbod van teamkleding voor uiteenlopende doelgroepen. Wij hadden dit helemaal zelf kunnen organiseren, maar wij hebben ervoor gekozen om onze klanten – de fietshandelaars – erbij te betrekken. Op die manier worden alle partijen er beter van.”

> Hoe profileert Wolvenberg zich op het vlak van
marketing?

Mark Heylen: “Wij adverteren heel gericht in fietsmagazines. De website en folders zijn de belangrijkste marketingtools. Wij zijn ook telkens aanwezig op Bike-Motion, met zijn 30.000 bezoekers de belangrijkste beurs in de Benelux.”

> Wat was de oorspronkelijke aanleiding om deel te
nemen aan het PLATO-project?

Mark Heylen: “ Voor de goede orde: momenteel neem ik al voor de vierde keer deel aan een PLATO-project. De eerste keer was dat bij de Kamer van Koophandel in Mechelen, de volgende keren bij de Antwerps-Wase Kamer. Het belangrijkste motief was het leggen van contacten en het uitbouwen van mijn netwerk, en dat is nu nog steeds de voornaamste reden om te participeren. Als ondernemer loop je het gevaar dat je alleen maar focust op je eigen bedrijf. Op den duur heb je oogkleppen op zonder dat je het zelf beseft. Op dat vlak is een PLATO-traject telkens weer een verfrissend bad.”

> Is er genoeg verscheidenheid in de deelnemers?

Mark Heylen: “Je ontmoet in ieder traject telkens nieuwe mensen waar je veel van kan leren. Dat is op zich al een verrijking. De diversiteit van de deelnemers spreekt me wel aan. In het huidige traject zit ik samen met een keukenbouwer, een aannemer, een ondernemer uit de beveiligingssector, een financieel adviseur, enz… Dat zijn niet meteen sectorgenoten, maar juist daarom vormen ze voor mij een interessante mix van ondernemers met heel andere ideeën en opvattingen. “

> Kan je een aantal concrete voorbeelden geven van
informatie-uitwisseling waar je echt wijzer van werd?

Mark Heylen: “Ik herinner me een thema-avond rond budgettering. In die periode – net na de start van Wolvenberg – was ik nog niet zo bedreven in deze materie. Op die PLATO-avond heb ik de basisbeginselen van budgettering opgepikt en daar doe ik nog steeds mijn voordeel mee. Al een aantal keren vormde een gesprek op een PLATO-avond precies het steuntje in de rug dat ik nodig had. Dat was onder meer het geval toen we bij Wolvenberg plannen maakten voor nieuwe IT-programma’s. Door een aantal intensieve gesprekken met een andere deelnemer werden wij overtuigd om voor een specifiek IT-programma te kiezen. Dat was precies waar ik naar op zoek was. Eigenlijk is het zo dat ik in PLATO telkens thema’s/onderwerpen vind die passen bij de evolutie van onze onderneming. Op die manier blijft een deelname aan PLATO telkens weer een boeiende ervaring. ”

> Kost een deelname aan een PLATO-traject veel
inspanningen?

Mark Heylen: “Ik bekijk dat zeker niet in termen van inspanningen, het gaat eerder om kansen die je krijgt. Je moet die kansen dan wel benutten door open te staan voor andere deelnemers. Het uitwisselen van ervaringen levert vaak nieuwe inzichten op. Maar een PLATO-traject heeft geen enkele zin zonder eigen inzet en engagement. En dat engagement betekent één avondsessie per maand, telkens op een datum die al twee jaar op voorhand vastligt …”

> Waar plaatst u PLATO in het opleidingslandschap?

Mark Heylen: “Voor een kmo is het opleidingslandschap zeer versnipperd. Als kleine onderneming loop je een beetje verloren in de brede waaier aan leer- en vormingsmogelijkheden. Wat mij betreft biedt PLATO een platform op maat van de kmo, ook al omdat je er gelijkgestemde ondernemers terugvindt.”

> Wat mag/kan er – vanuit uw ervaring – nog veranderen
aan het PLaTO-concept?

Mark Heylen: “We zouden eens moeten nadenken of PLATO niet meer op een continue basis kan plaatsvinden.
PLATO behelst nu een tweejarig traject, daarna houdt het op. Misschien kan er wel een formule ontwikkeld worden waarbij een PLATO-traject langer doorloopt. Dat hoeft dan niet per se met maandelijkse bijeenkomsten, maar bijvoorbeeld twee- of driemaandelijkse sessies, enkel en alleen om het traject te continueren. Overigens ben ik nog altijd zeer gecharmeerd door de formule: PLATO is niet vrijblijvend maar ook niet te bindend. Dat past precies bij mijn profiel van een druk bezette ondernemer.”

Tekst en foto: via Mark Schouppe – Coördinator PLATO Antwerpen-Waasland

“Het PLATO-project voorstellen aan de lezers van Ondernemers is eigenlijk een open deur intrappen,” vertelt Mark Schouppe, adjunct-directeur Zetel Waasland “Toch is het goed om nog eens kort de doelstellingen aan te halen. De peterschapsprojecten werden in het leven geroepen om ondernemers te begeleiden bij de uitdagingen omtrent de uitbouw van hun bedrijf. Vier kernbegrippen staan centraal: informatieoverdracht, uitwisseling van ervaring, netwerkvorming en individuele ondersteuning.”

Wat betreft het aantal deelnemende bedrijven kan PLATO rekenen op een enorme belangstelling. “De vooropgestelde norm van 60 deelnemers wordt steeds makkelijk gehaald: het huidige PLATO-project telt 75 bedrijven, met in totaal 88 deelnemers. Het valt natuurlijk moeilijk voorspellen of we voor de volgende cyclus – met start in maart 2010 – net zo makkelijk deelnemende bedrijven kunnen rekruteren.”

Deelnemers bepalen de groepsdynamiek

“Het samenstellen van een PLATO-groep is altijd een evenwichtsoefening. Diversiteit en homogeniteit zijn daarbij belangrijke factoren. Wij trachten ‘concurrerende’ bedrijven in één groep te vermijden. Bij het intakegesprek peilen wij vooral naar de bereidheid om mee te werken aan het groepsproces. Deelnemers engageren zich voor twee jaar lang met telkens één maandelijkse avondsessie. Naast de ‘klassieke’ thema’s die spontaan aan bod komen kunnen de deelnemers uiteraard onderwerpen aanbrengen. In het verloop van een PLATO-project zijn het de deelnemers zelf die voor de dynamiek zorgen. De afgelopen jaren stellen we steeds meer een openheid en bereidheid tot communicatie vast. Deelnemers beseffen dat enkel een open agenda er toe bijdraagt om van elkaar te leren. PLATO is in dat opzicht een perfecte plaats om kennis en ervaring uit te wisselen én te netwerken,” stelt Mark Schouppe.

Globus: internationale leerervaring

“In tegenstelling tot het algemene karakter van PLATO richten de verschillende groepen van Globus zich tot een specifiek strategische regio,” vertelt Sabine Van Dooren, coördinator van de Globus-projecten. “Het uitgangspunt van Globus is het netwerk van bedrijven verder te laten uitbreiden en de uitwisseling van ervaring en kennis te specifiëren naar internationale thema’s die van belang zijn voor een onderneming.”
De deelnemers worden ingedeeld in een vaste groep van 10 à 20 deelnemers die specifiek gericht is op een bepaalde landenregio. “Iedere groep krijgt twee tot drie begeleiders of ‘peters’ met ervaring in de regio toegewezen. Tijdens de maandelijkse groepssessies staat telkens een ander, door de deelnemers gekozen, thema centraal. De nadruk ligt op actieve discussie en ervaringsuitwisseling. Daarnaast wordt er ruim aandacht besteed aan individuele vragen. Sporadisch wordt er ook een gastspreker uitgenodigd om zijn expertise over een specifiek onderwerp in te brengen.”

Zaken doen in het buitenland is niet altijd evident, weet Sabine Van Dooren. “Het gaat vaak om verschillende culturele geplogenheden. Terwijl in Amerika contracten van a tot z worden vastgelegd, geldt in Turkije bijvoorbeeld dat een gegeven woord meer waard is dan een contract. Ook op juridisch vlak zijn er vaak grote verschillen. Een Globus-project brengt de deelnemende bedrijven eveneens veel bij over thema’s als dealerkanalen, lokale financiering, marktonderzoeken, marktstrategieën, verzekeringen, contracten, enz….”
Globus is inmiddels aan zijn derde jaargang toe. “De return is onmiskenbaar: de bedrijfsresultaten van de deelnemende ondernemingen van de afgelopen twee jaar stegen gemiddeld met 30%.”

In mei 2009 ging Voka –KvK Antwerpen-Waasland met volgende landenclubs van start: Rusland en de GOS-staten; Latijns Amerika (focus Brazilië); Azië (focus China, Hong Kong, Taiwan en Vietnam); Centraal-Europa (Tsjechië, Slowakije en Polen); Milieuvriendelijk exporteren; Globus buurlanden.

Tekst: Mark Schouppe – Coördinator PLATO Antwerpen-Waasland

Hooggespannen verwachtingen

Deelnemers aan PLATO koesteren vaak hooggespannen verwachtingen. En terecht. Want wie heeft deelgenomen kan getuigen dat er ook heel concrete resultaten worden bereikt.

Onderzoek wijst uit dat:

• PLATO-deelnemers meer aandacht schenken aan strategisch denken.
• PLATO de bedrijfsleider stimuleert om het management van zijn bedrijf voortdurend te verbeteren en bij te sturen. Hij gaat professioneler te werk op het vlak van personeelsbeleid, financiering, marketing, enz…
• PLATO-deelnemers meer zelfvertrouwen hebben.
• PLATO-deelnemers meer interesse hebben voor ervaringsuitwisseling met andere KMO’s.
• Er een intensief netwerk ontstaat tussen de deelnemers en er verschillende samenwerkingsvormen worden opgezet.
• PLATO-bedrijven een gemiddeld hogere stijging kennen in toegevoegde waarde en werkgelegenheid dan andere bedrijven.

Streamers:

‘PLATO is een soort therapie. De deelnemers kunnen hun problemen, vragen, emoties en ervaringen delen met collega’s (of lotgenoten).’ Guy Dehond (Inventive Designers)
‘Een werkgever heeft geen collega’s… Alleen in een PLATO-groep kan je al eens toegeven dat er iets mis loopt in je bedrijf.’ Peter Depraetere (Alinco)
‘Zonder PLATO zou ik niet staan waar ik nu sta.’ Koen Coppens (Alfacom)
‘Ook als begeleider was de aanpak van sommige deelnemers voor mij een openbaring. Ik probeer nu mijn afdeling méér dan vroeger te runnen als een KMO.’ Peter Van den Eynde (Zoo Antwerpen)
‘Mijn PLATO-groep is het klankbord geworden dat ik in mijn bedrijf niet heb.’ Dirk Huyers (PMC)

PLATO is een ondersteuningsprogramma voor KMO’s met groeipotentieel. Uitgangspunt is dat KMO’s in hun groeiproces met gelijkaardige knelpunten geconfronteerd worden, ook al zijn zij in de meest uiteenlopende sectoren actief. En toch hebben veel bedrijfsleiders het gevoel ‘alleen’ te staan met hun problemen. PLATO brengt deze ondernemers samen en zorgt, via de coaching door ‘peters’, voor een forse injectie deskundigheid en ervaring. In de meeste regio’s (behalve in de Kempen) is de lokale Kamer van Koophandel de gastheer van het PLATO-project. Bij de Antwerps-Wase Kamer loopt momenteel PLATO XI en werkt men aan de voorbereiding van PLATO XII.

Informatie, ondersteuning, ervaringsuitwisseling en netwerkvorming zijn binnen het PLATO-concept sleutelbegrippen. Concreet: KMO-bedrijfsleiders komen maandelijks samen in kleine groepen (ongeveer vijftien mensen) en worden begeleid door twee of drie managers (‘peters’) uit grotere bedrijven. Deze peters begeleiden de KMO-bedrijfsleiders vanuit hun ervaring en zorgen ervoor dat de informatie- en ervaringuitwisseling tussen alle deelnemers optimaal verloopt. Op elke avond komt een door de deelnemers aangereikt onderwerp aan bod: soms door een spreker, soms door eigen getuigenissen of het bespreken van bijvoorbeeld een strategisch plan van een van de deelnemers.

Peter Depraetere, afgevaardigd bestuurder van Alinco (aluminium- en inoxconstructies), heeft al heel wat ervaring met PLATO. Hij nam al deel aan een ‘klassieke’ PLATO-groep, het vervolgprogramma PLATO Continu en Quadrant, een programma gericht op kwaliteitsborging en milieu. Momenteel neemt hij deel aan de PLATO Senior Class. “Tijdens klassieke seminaries zit je altijd met een ander publiek. Dus houdt iedereen zich wat op de vlakte en komen persoonlijke getuigenissen vrijwel nooit voor. Dat is bij PLATO wel anders: je kent elkaar na een tijdje door en door, je vertrouwt elkaar en weet dat je op discretie mag rekenen. Gesprekken en ervaringsuitwisselingen gaan dan ook behoorlijk diep,” legt Depraetere uit. “En uiteraard zijn ook het leer-aspect én de netwerking belangrijke bijkomende troeven.”

Geen éénrichtingsverkeer

Gewezen PLATO(VIII)begeleider Peter Van den Eijnde is in het dagelijks leven Park Manager in de Antwerpse Zoo. Hij ziet zichzelf eerder als een coach dan als een consultant. “Het is geen éénrichtingsverkeer. Het hoofddoel van PLATO is om het bedrijfsmanagement in KMO’s te professionaliseren, maar ook de begeleiders steken er heel wat van op. Zo was ik aangenaam verrast door de snelheid van beslissen in KMO’s. Voor iemand die werkt in een instelling van 160 jaar oud met een traditie van langdurig overleg, was dat een openbaring. Ik probeer nu mijn afdeling méér dan vroeger te runnen als een KMO.”
‘Netwerking’ is één van de kernbegrippen binnen PLATO. “Netwerken heb ik pas bij PLATO geleerd,” zegt Dirk Huyers, bedrijfsleider van het ingenieurs- en projectbegeleidingsbureau Project Management Services en deelnemer aan PLATO VI. “Men heeft mij echt moeten overtuigen om deel te nemen. Geen tijd…, je kent dat wel. Maar stilaan heb ik de andere deelnemers leren kennen, ook onze peters en hun bedrijven, ben ik ook naar activiteiten van de Kamer beginnen gaan… En stilaan zie je je netwerk groeien en merk je dat het waardevol wordt. Niet in eerste instantie in financieel opzicht, maar vooral omdat ik er een klankbord in vond.

In mijn bedrijf ben ik de manager en zijn de anderen uitvoerders. Mijn PLATO-groep is het klankbord geworden dat ik in mijn bedrijf niet heb. Ik heb ondervonden dat andere bedrijven, vaak in heel andere sectoren actief, met heel wat gelijkaardige problemen te maken hebben als ik in mijn bedrijf. Ervaringsuitwisseling is dus zeer belangrijk.”

Dat bevestigt ook Christian Van Strydonck, algemeen directeur van Zeelandia én ooit een van de eerste PLATO-begeleiders: “Ik heb gemerkt dat de deelnemers onderling snel en veel contact houden en bij elkaar te rade gaan. Het lijkt wel of ze makkelijker bij een andere PLATO-deelnemer terecht kunnen (hoedanook een buitenstaander) dan bij de eigen medewerkers. De multisectorale samenstelling van PLATO garandeert natuurlijk ook dat je niet bij een van je concurrenten te biechten moet gaan.” En Christine Van Rie, manager finance & accounting bij engineeringbureau Jacobs én geroutineerd PLATO-begeleidster, sluit daar naadloos bij aan: “Veel KMO-ers vallen voor overleg vaak terug op hun boekhouder. Maar wat weet die van ondernemen? Je bent veel meer met een écht bedrijfsklankbord…”

Vriendschap

Opvallend is dat de onderlinge relaties in een PLATO-groep bijzonder hecht kunnen zijn. Velen komen na afloop (een PLATO-deelname duur twee jaar) nog jarenlang samen. Christian Van Strydonck, aarzelt niet om het woord vriendschap in de mond te nemen.

Christine Van Rie is er een groot voorstander van om elke PLATO-groep te laten beginnen met een teambuilding-sessie. “Vroeger duurde het maanden vooraleer een groep zijn programma had uitgebouwd, en vooraleer het onderlinge vertrouwen zo gegroeid was dat ook heel persoonlijke ervaringen konden worden uitgewisseld. Via het spel-element moeten al die bedrijfsleiders zich ook kwetsbaar opstellen, iets wat zij niet gewoon zijn. En dat kweekt enorm veel vertrouwen.”

Motivatie

De motivatie om deel te nemen is heel divers. Guy Dehond, managing director van software-ontwikkelaar Inventive Designers: “Ik zat destijds in een ‘monothematische’ PLATO-groep rond de opvolgingsproblematiek in familiale KMO’s. En daar hebben wij toen heel wat uit geleerd dat ons in de eigen specifieke situatie zeer zeker van pas is gekomen. Anderzijds deed ik ook mee met PLATO omdat ikzelf te perfectionistisch ingesteld ben en daardoor de lat steeds veel te hoog leg. Hier heb ik geleerd dat er in elk bedrijf wel eens wat voorvalt, én dat het in ons bedrijf al bij al redelijk goed gaat. Een heel geruststellende gedachte.”

Voor Dirk Huyers wegen de praktische zaken door: “Ik heb een heel andere kijk gekregen op marketing, op kwaliteitszorg en op het belang van netwerking en van goede interne en externe communicatie. Dankzij PLATO heb ik geleerd dat dit ook voor kleine bedrijven belangrijk is. Stilaan begin ik hier de vruchten van te plukken.”

Hoog opgeleid

Wat is er in al die jaren nu het meeste veranderd? “Vroeger zaten er tussen de PLATO-deelnemers wel eens mensen waarbij het water aan de lippen stond,” zegt Christian Van Strydonck. “Nu gaat het vooral om mensen die ‘goed bezig zijn’ maar die zich willen voorbereiden op moeilijker tijden. En wat ook opvalt: veel PLATO-deelnemers zijn hoog opgeleid, toch gaan ze er vanuit dat zij ondanks die intellectuele bagage in een PLATO-groep nog heel wat kunnen leren.” En Peter Depraetere vult aan: “En dat ‘leren’ is méér dan informatie verzamelen of formeel kennis opdoen. De meerwaarde zit vooral in de uitwisseling van ervaringen en de uitbouw van je netwerk.”

Guy Dehond formuleert het nog wat sterker: “Je leert meestal meer van elkaar dan van een gastspreker/expert. PLATO is een soort therapie. De deelnemers kunnen hun problemen, vragen, emoties en ervaringen delen met collega’s (of lotgenoten). Dat lukt zomaar niet met familie of kennissen, en is vaak onmogelijk met medewerkers in het bedrijf. En dat gaat zowel over heel persoonlijke zaken als over praktische problemen. Ik herinner mij bijvoorbeeld dat wij eens heel lang gepraat hebben hoe wij moeten omgaan met het personeelsverloop bij onze poetsvrouwen…” En Peter Depraetere: “Een bedrijfsleider heeft geen collega’s… Alleen in een PLATO-groep kan je al eens toegeven dat er iets misloopt in je bedrijf.”

Eigen dynamiek

Een PLATO-groep bepaalt grotendeels zelf welke thema’s zij gedurende de twee jaar dat het project loopt wenst te bespreken. Vandaar ook dat elke PLATO-sessie anders is, én dat er ook mensen zijn die voor de tweede of derde maal deelnemen. “Andere deelnemers en andere experten. En dus heeft elke PLATO-groep ook zijn eigen dynamiek,” vat Peter Depraetere samen. “De groep kiest een eigen traject, dat dan ook vrij snel aangevoeld wordt als ‘ons traject,” voegt Peter Van den Eijnde er nog aan toe. “Wat natuurlijk niet wegneemt dat je als begeleider de groep wat stuurt en coacht.”

Voor Koen Coppens, zaakvoerder van Alfacom, is het duidelijk: zonder PLATO zou hij niet staan waar hij nu staat. “Met wat ik tijdens PLATO leerde, hebben wij onze zaak in fax- en kopieerapparaten efficiënter kunnen leiden. Zo heb ik onder meer geleerd de balans te gebruiken als een ‘tool’, en niet louter als een document van de accountant. We kregen eerst de theorie rond SWOT-analyse en strategische planning, én de opdracht dit uit te werken voor ons eigen bedrijf én het aan onze collega’s voor te stellen. Dankzij de goede begeleiding door onze peters en de kritische houding van mijn collega’s-zaakvoerders, heb ik mijn strategisch plan verder uitgewerkt én in mijn bedrijf geïmplementeerd. Alfacom is daardoor kunnen uitgroeien tot een specialist en analist van documentenstromen die zijn klanten kan leren efficiënter en voordeliger te werken. Zonder PLATO waren wij nog steeds een verkoper van hardware…”

Bloot

Ook case studies uit het échte ondernemersleven blijken in de meeste PLATO-groepen aan bod te komen. “Zo hebben wij eens een interessante sessie gehad waarbij een collega een nieuw project kwam voorstellen. En wij speelden daarbij de rol van potentiële investeerders,” zegt Peter Depraetere. “Wij zijn toen vrij diep gegaan en die man heeft zich – in alle confidentialiteit – bijna volledig bloot gegeven. Interessant voor ons én voor hem.” En Peter Van den Eijnde: “Je project voorleggen aan vijftien kritische collega’s die je genadeloos op de zwakke punten ervan wijzen… je moet het maar doen. Geen enkele consultant kan je op twee uur zo’n diepgravende feedback geven. Er is slechts één voorwaarde: case studies kan je alleen in volle vertrouwen behandelen. Vandaar dat wij dit uitsluitend in het tweede jaar van het PLATO-traject gedaan hebben, wanneer iedereen weet wat hij aan de anderen heeft. Als het lukt is het een prachtig werk- en leerinstrument.”

Tekst: Mark Schouppe – Coördinator PLATO Antwerpen-Waasland – 0497 30 55 24

Locatie van het gebeuren waren de bedrijfsterreinen van firma D. Engels in Oelegem waar ondernemer en PLATO-deelnemer Marc Engels zijn passie nl. helikoptervliegen (zie www.airborne.be), deelde met zijn collega’s en hen trakteerde op 2,5 uur helikoptervluchten van Oelegem via het Albertkanaal naar Antwerpen om boven de haven rechtsomkeer te maken en zijn volgende lading van telkens 5 of 6 Platonisten op te halen.

Een unieke gebeurtenis die we niet snel zullen vergeten (met welgemeende dank aan Marc Engels) en die samen met de afsluitende BBQ ervoor zorgde dat er nog sterkere banden gesmeed werden tussen de deelnemers.

Alle foto’s en enkele filmpjes kunnen opgevraagd worden bij plato.aw@voka.be.

Inmiddels zijn we met PLATO XI al aan de 3de maand toe van dit twee jaar durend peterschapsproject. Alleen PLATO weet welke horizonten we met deze nieuwste editie nog zullen verkennen…

Tekst: Mark Schouppe – Coördinator PLATO Antwerpen-Waasland

Bekijk hier het artikel uit Ondernemers.

Tekst: Mark Schouppe – Coördinator PLATO Antwerpen-Waasland